Oorlog in Europa 40 – dinsdag 1 maart 2022

Opnieuw een dag in het liveblog over de Oorlog in Europa, de daadwerkelijke strijd in Oekraïne. Ga naar de overzichtspagina om naar de verschillende dagelijkse verslagen te gaan. Of naar de pagina van gisteren.

We kijken eerst terug naar het nieuws van vannacht. Daarna pakken we op deze pagina per uur het belangrijkste nieuws. We houden de focus veelal op het militaire aspect. Hou er bij het bekijken van de beelden rekening mee dat het hier om een echte oorlog gaat. En dat het nieuws (ondanks onze controles) niet hoeft te kloppen. De beelden kunnen als schokkend worden ervaren!

Vannacht

  • Kiev kan zich schrap zetten voor een zware belegering. Het Russische militaire konvooi dat de Oekraïense hoofdstad nadert, blijkt ruim 60 kilometer lang te zijn. Dat is ruim twee keer zo lang als de lengte die maandagavond werd gemeld (27 kilometer). Honderden voertuigen, artillerie, tanks en logistieke ondersteuning volgen elkaar in één lange lijn.
  • In de nacht zijn de zware bombardementen op Kiev en Charkov doorgegaan.
  • Zeker zeventig Oekraïense militairen zouden zijn gedood in Sumy toen zij door Russisch artillerievuur werden getroffen.
  • Om de verwoestende bombardementen te stoppen, wil de Oekraïense president Volodymyr Zelensky het luchtruim sluiten. De Verenigde Staten hebben laten weten niet achter een vliegverbod te staan. Dat zou namelijk de inzet van Amerikaanse militairen vereisen en het land wil geen troepen inzetten om het Russische leger te bestrijden.
  • Wit-Rusland heeft geen plannen om deel te nemen aan de “militaire operatie” van Rusland in Oekraïne, zei de Wit-Russische president Alexander Loekasjenko volgens het Wit-Russische staatspersbureau Belta.
  • Volgens het Oekraïense ministerie van Volksgezondheid zijn minstens 352 burgers, waaronder 14 kinderen, omgekomen bij de Russische aanvallen.
Verliezen
Russische verliezen
  • En natuurlijk de Oekraïense staat met de Russische verliezen. Een paar uit de onderstaande lijst zijn er vertaald:
    Vliegtuigen en helikopters: 29 / 29
    UAV / Luchtverdedigingsmiddelen: 3 / 7
    Tanks / Pantservoertuigen: 198 / 846
    Personeel: 5710

Gisteren heeft de brandweer van Charkov 44 keer een uitruk gehad. Volgens hun opgave ging het 25 keer om het blussen van branden, 10 keer om het verlenen van hulp aan de bevolking en 10 keer voor andere redenen. Een aantal werkzaamheden geven de gevaarzetting aan, bijvoorbeeld: “St. Kiltseva – 8 personen en 35 personen werden geëvacueerd als gevolg van het geweervuur“.
Het grote gebouw op de foto’s is het regionale bestuursgebouw aan het Vrijheidsplein (hier). Dit gebouw is getroffen door een luchtaanval waarbij 10 mensen om het leven zijn gekomen.

Explosie bestuurgebouw Charkov

Vandaag

10:25 Er zijn verschillende beelden van de lange Russische colonne richting Kiev. Hierbij een kaartje en wat luchtfoto’s. De foto’s zijn al alle uit de regio van Kiev

10:42 Rusland zal zijn zogenaamde “militaire operatie” in Oekraïne voortzetten totdat het zijn doelen bereikt, heeft de minister van Defensie Shoigu van het land gezegd (volgens het persbureau Interfax). Hij zei verder dat het belangrijkste doel van Moskou was om zichzelf te beschermen tegen bedreigingen van het Westen en beweerde dat Rusland het grondgebied van Oekraïne niet bezet.

10:51 Het Westen mag in geen enkel land van de voormalige Sovjet-Unie militaire faciliteiten bouwen, zei de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov.

11:14 Volgens een woordvoerder van Oekraïne zijn de troepen van Belarus binnengevallen bij Chernihov (ten noordoosten van Kiev). Hier is nog geen brede bevestiging voor.

11:25 Een nieuwe kaart van de posities om 5 uur vanochtend (Nederlandse tijd). We zien dat de verbinding tussen de Krim en Donbas nagenoeg is geslaagd. Verder zien we dat Kiev van drie kanten benaderd wordt: west en oost van de Dnjepr vanuit het noorden en een front vanuit het oosten.

Kaart Oekraine

11:30 Meer dan 660.000 mensen, voornamelijk vrouwen en kinderen, zijn Oekraïne ontvlucht naar buurlanden sinds Rusland is binnengevallen, zegt de VN-vluchtelingenorganisatie (UNHCR).

12:15 Al Jazeera publiceert een detailkaart dat een indruk geeft van de Russische opmars naar Kiev.

Kaart opmars naar Kiev
Kaart opmars naar Kiev

13:10 De voedselsituatie van de Russische troepen schijnt matig te zien. Er komen verschillende beelden binnen van dagrantsoenen die ruim over de datum zijn. Het verklaart ook waarom Russen de supermarkten plunderen (zie ook het bericht van 27 februari).

Eten over de datum

13:30 Op het station van Kiev proberen nog veel mensen een trein te pakken naar het westen. Mensen vrezen dat dit de laatste kans kan zijn om te vluchten.

Vluchten uit Kiev met de trein, misschien de laatste kans

13:40 We kregen nog een vraag van een van onze bezoekers. Regelmatig staat in het liveblog het woordje ‘submunitie’ en of we dat uit kunnen leggen.

Wat is submunitie?

Submunitie is een verzamelnaam voor de kleinere bommen die vrijkomen als een clusterbom ontploft. Dus eigenlijk daarmee de munitie binnen munitie.

Maar wat is dan een clusterbom?

Clustermunitie (de verzamelnaam) is de eigenlijke munitie die afgeworpen, afgeschoten of gelanceerd wordt. Het kan dus een vliegtuigbom, een granaat of een raketlading zijn.
Boven het doel opent de clustermunitie zich waarna de submunitie naar beneden valt en op een groot gebied neerkomt. Clustermunitie is daarmee een wapen dat ingezet kan worden als je niet precies weet waar het doel is of wanneer het doel in oppervlak groot is (zoals een groep militairen of voertuigen).

Een van de nadelen van clustermunitie is dat ze lang niet altijd ontploffen. De submunitie zorgt daarmee na een oorlog voor relatief veel slachtoffers.
In 2008 is op de ‘Conventie voor Clustermunitie‘ het gebruik en productie van clustermunitie verboden. Nederland heeft het verdrag ondertekend, Rusland en Oekraïne niet.

Verklaring raketresten: Als een raket met submunitie wordt afgeschoten en de submunitie verspreid is, dan blijft de raketmotor in zijn geheel achter (samen met de houder van de submunitie). Die motor landt ergens en dat is dan meestal een stuk raket dat ergens uit steekt. Heel soms is ook de houder van de submunitie nog zichtbaar.

Niet 100% zeker maar dit zou de uitwerking van clustermunitie kunnen zijn.
Submunitie
model 9N210 of 9N235
Uiterlijk gelijk maar volgens kenners d 9N235 vanwege de ruime toepassing van de Smerch-raket.
Staart van een BM-30 Smerch
Submunitie dispenser

14:01 Volgens het Russische persbureau TASS (dat een ons onbekend Oekraïens medium aanhaalt) is er een nieuwe gespreksronde tussen de Russische en Oekraïense delegaties gepland voor 2 maart.

14:30 Rusland lijkt steeds meer controle te hebben over de Oekraïense kust langs de Zee van Azov. Volgens het ministerie van Defensie in Moskou is het Oekraïense leger afgesneden van de binnenzee ten noorden van de Zwarte Zee, meldt persbureau TASS

14:40 De Europese Unie erkent de aanvraag van lidmaatschap door Oekraïne. Dat heeft voorzitter Charles Michel van de Europese Raad bekendgemaakt tijdens een speciale vergadering van het Europees Parlement. Hij spreekt wel over een ’symbolische en politieke’ aanvraag.

14: 48 De Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Dmitro Koeleba heeft zijn Chinese collega Wang Yi gevraagd om druk uit te oefenen op Rusland om de invasie te stoppen.

15:03 De Britse premier Boris Johnson denkt dat het nu al duidelijk is dat de Russische president Vladimir Poetin gaat falen in Oekraïne. Johnson zegt dat het de beste oplossing zou zijn als Poetin zijn leger beveelt zich terug te trekken naar Rusland. De premier is in Polen voor overleg over de situatie in Oekraïne.

15:17 Vladimir Poetin heeft volgens de Italiaanse premier Mario Draghi onderschat hoe Europa zou reageren op de Russische inval in Oekraïne. Volgens de Italiaan had Poetin waarschijnlijk gedacht dat Europa ’te slap of verdeeld’ was. “Hij had het fout. We waren en zijn bereid om hem van repliek te dienen en terug te vechten”, aldus Draghi. ,,Het Europese antwoord was snel, consistent, sterk en bovenal verenigd.”

15:18 De Europese Commissie trekt 500 miljoen euro uit voor humanitaire steun aan Oekraïne. Het geld is bedoeld om de nood van burgers te verzachten en vluchtelingen te verzorgen, zei voorzitter Ursula von der Leyen tijdens een speciale zitting in het Europees Parlement.

15:26 De eerste Franse troepen van het NATO Response Force zijn gisteren aangekomen in Roemenie op de internationale luchthaven Mihail Kogălniceanu. De troepen van de Chasseurs-alpins-eenheid (“Alpine Hunters”) kwamen aan met een Hercules en een Oekraïense Antonov An-124.

Aankomst Franse troepen in Roemenië

15:42 De Europese Unie moet zich voorbereiden op miljoenen vluchtelingen die de Russische invasie van Oekraïne ontvluchten, heeft de EU-commissaris voor Binnenlandse Zaken gezegd.

16:25 De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Antony Blinken heeft beweerd dat de Russische “misdaden” in Oekraïne “met het uur toenemen”, met operaties die naar verluidt ziekenhuizen, scholen en woongebouwen zouden treffen.

16:26 Legerplaats Harskamp in Ede is beschikbaar voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Op de legerplaats is ruimte voor achthonderd mensen. Het is nog niet duidelijk wanneer de locatie precies gebruikt gaat worden, aldus de gemeente Ede.

16:30 DRM Journal heeft een nieuwe kaart gepresenteerd van de opmars. In het groen de opmars van gisteren. In magenta de uitbreiding: Krim en Donbas zijn verbonden. De druk op Kiev wordt groter.

Kaart Russische opmars - 1 maart 2022
Kaart Russische opmars – 1 maart 2022
Bron: DRM Journal

16:33 De Britse premier Boris Johnson heeft gezegd dat de troepen van het Verenigd Koninkrijk niet zullen vechten tegen de Russische troepen in Oekraïne, en dat de recente NAVO-versterkingen aan de oostflank van het bondgenootschap zich stevig binnen de grenzen van de lidstaten bevinden.

17:02 Het Europees Parlement hield een buitengewone plenaire vergadering in Brussel om de Russische militaire aanval op Oekraïne te beoordelen. De Oekraïense president Volodymyr Zelenskyy en de voorzitter van de Oekraïense Verchovna Rada (parlement) Ruslan Stefanchuk spraken live vanuit Kiev. Hieronder de toespraak van President Zelensky (Engels ondertiteld). Na afloop gaf het parlement een staande ovatie.

Het Europees Parlement heeft daarna met een overweldigende meerderheid een resolutie goedgekeurd waarin de EU-lidstaten worden opgeroepen om te werken aan het toekennen van de status van ‘kandidaat-lidstaat’ aan Oekraïne.

17:14 De Russen hebben tijdens een luchtaanval de bijna 400 meter hoge tv-zendmast van de Oekraïense hoofdstad Kiev getroffen. De belangrijke zendmast, een constructie van gelast staal, staat nog overeind. Door de aanval kwamen zeker vijf mensen om het leven, melden de Oekraïense autoriteiten. Televisie- en radio-uitzendingen van de staatsomroep vielen uit, maar meerdere kanalen konden snel worden hersteld.
Eerder in de middag had Rusland de burgers al opgeroepen weg te blijven van de infrastructuur.

Luchtaanval (en treffer) op de tv-toren van Kiev
Explosie op de zendmast
Bron: Ministerie van Binnenlandse Zaken Oekraïne

19:44 Het bijschrijft bij de foto is: “Het Razputitsa season begint“. We moesten even kijken wat er bedoeld werd met de onderstaande foto van het TOS-1 thermobarisch geschut dat door Oekraïne is buitgemaakt.
Raspoetitsa  / Razputitsa (Russisch: распутица; “losse-wegheid”) is een Russische benaming voor twee periodes in het jaar wanneer in Oost-Europa (met name Rusland, Oekraïne en Wit-Rusland) veel wegen onbegaanbaar worden door modder. In de lente gebeurt dit door het buiten de oevers treden van veel rivieren of het ontdooien van de grond. In de herfst is de oorzaak meestal de regen.
Rasputitsa staat ​​bekend als een groot defensief voordeel in oorlogstijd. Een dooi in de lente heeft Novgorod waarschijnlijk gered van verovering en plundering tijdens de 13e-eeuwse Mongoolse invasie. Tijdens de Franse invasie van Rusland in 1812 vond Napoleon de modder een grote belemmering. Tijdens de Tweede Wereldoorlog aan het Oostfront, vertraagde de maandenlange modderige periode de Duitse opmars tijdens de Slag om Moskou en heeft mogelijk geholpen om de Sovjet-hoofdstad te redden van de Duitse bezetting. En dan nu dus de Rasputitsa voor het Russische leger.

TOS-1 in de Rasputitsa-modder
TOS-1 in de Rasputitsa-modder

20:10 Zeker tientallen Nederlandse veteranen en oud-militairen hebben interesse als oorlogsvrijwilliger naar Oekraïne te vertrekken. Het gaat met name om oud-strijders die hebben gediend tijdens een van de missies in voormalig Joegoslavië.

20:15 President Biden en President Zelensky hebben telefonisch overleg gehad.

20:56 Vandaag werd bekend dat op initiatief van het parket van de procureur-generaal van Rusland de sites van het Russische radiostation “Echo of Moscow” en de tv-zender “Dozhd” zijn geblokkeerd. Naast censuur worden nu ook zenders monddood gemaakt.

21:00 Het is al een aantal uren donker in het strijdgebied. Vandaag was er volgens de waarnemers een duidelijke toename en verharding in de strijd.
Wij in Nederland gaan straks naar bed, slapen in ons eigen bed in ons eigen huis. Vrij dicht bij huis is er een andere werkelijkheid. Morgen de zevende dag.

Grote explosies bij de luchtmachtbasis van Chuguev (20km ZO Charkov)
Charkov vanavond: beschietingen

Gevonden voorwerpen

Soms komen er beelden boven water die de moeite waard zijn maar die we niet meer met terugwerkende kracht in een blog verwerken. Of kunnen toevoegen aan een activiteit van vandaag. Deze ‘gevonden voorwerpen’ noemen we hieronder.

Achtergelaten Russische tanks
Locatie onbekend
Neergehaald (door wie of wat onbekend)
Rozdol, tussen Melitopol en Vasilyevka,
60km ten zuiden van Lviv
Autoloader van een Shturm-S (AT-6 Spiral) met een volledige lading aan Ataka raketten
Dromen branden niet
Dromen branden niet
Bron: Antonov Company

Overig militair nieuws

F-35 toestellen van 48 FW

Amerikaanse F-35 toestellen van 48th Fighter Wing zijn aangekomen in Estland op de Ämari Air Base.

Uit de opslag

Vanuit de Prepositions Stocks (vergelijk het met MOB-complexen) maakt het Amerikaanse leger vandaag materieel gereed voor de inzet. Vooralsnog voor transport naar het Grafenwöhr oefenterrein. Daar worden de voertuigen en uitrustingsstukken afgegeven aan het 1st Armored Brigade Combat Team, 3rd Infantry Division, dat vanuit Fort Stewart, Georgia naar Duitsland wordt gestuurd.

Bezoek ook de overzichtspagina Oorlog in Europa!