Luchtverdediging: Skyranger 30 kanon
Nederland investeert fors in de verdediging met onder andere het Skyranger-snelvuurkanon voor doelen (drones) op de korte afstand.
De Skyranger 30 is ontwikkeld door Rheinmetall Air Defence AG en voor het eerst onthuld in maart 2021. Het systeem is bedoeld om grondeenheden te verdedigen tegen vliegtuigen, helikopters, onbemande vliegtuigen en kleine drones, alle op korte afstand. De Nederlandse versie komt, net als de NOMADS, op het ACSV G5 rupsonderstel.
Specificaties Skyranger 30
- Kanon-type: Oerlikon Revolver Cannon® KCE-ABM
- Kaliber: 30mmx173
- Munitie: KETF (zie verderop), andere soorten munitie ook verkrijgbaar
- Looplengte: 212,6 centimeter
- Vuursnelheid: maximaal 1200 schoten per minuut
- Mondingssnelheid: 1075 meter per seconde
- Elevatie: -10° – 85°
- Effectief bereik: 3000 meter
- SHORAD-raketsysteem
- Aantal raketten: 2
- Effectief bereik: 5000 meter
- Rookgranaat-afvuurinrichting
- Radar
- Type: 3D AESA search radar, S-band or X-band
- Bereik: 20 kilometer
- Overige sensoren
- TV-camera
- Infrarood-camera
- Laserafstandsmeter
- Optioneel: volgradar
- Torengewicht: 1500 – 2000 kilogram zonder munitie (1800 – 2300 kilogram met munitie)
- Ballistische bescherming: Level 4 (STANAG4569)
- Bediening: 2 personen (commandant en schutter)
Ontwikkeling Skyranger 30
WTD91, Meppen, 2018
Na het einde van de Koude Oorlog schrapten westerse landen veel van hun mobiele luchtverdedigingssystemen. Dit creëerde een kwetsbaarheid die zichtbaar werd bij conflicten zoals de Tweede Nagorno-Karabachoorlog (en tegenwoordig ook Oekraïne). Om dit gat te dichten, ontwikkelde Rheinmetall Air Defence een familie van grond-lucht kanonnen. Een eerste versie was het MANTIS-systeem dat ontwikkeld werd tussen 2007 en 2010. MANTIS, het ‘Modular, Automatic and Network capable Targeting and Interception System‘, kan als vaste batterij dienen voor objectbeveiliging tegen raket-, artillerie- en mortiervuur. Bij de ontwikkeling van MANTIS bestonden er nog geen drones zoals we nu kennen…
De ontwikkeling van het Skyranger 30 kanon startte in 2018 met een focus op bereik, kosten en effectiviteit. En op mobiliteit (via plaatsing op een voertuig). De keuze voor de 30×173 mm KCE-kanon maakte een lichter en flexibeler ontwerp mogelijk dan bij de 35mm MANTIS. Hierdoor konden ook de sensoren en een klein raketsysteem in de toren worden meegenomen.
De eerste toren, de Skyranger 30 A0, werd in 2020 gepresenteerd. Naast marketing werd deze gebruikt voor tests. Vanaf 2022 werd het systeem op een Boxer getoond op verschillende defensiebeurzen waaronder de Nederlandse NEDS in 2024.
In december 2023 onderging de Skyranger 30 A1 live-schietoefeningen, zowel stationair als mobiel. De uiteindelijke kwalificatie van de Skyranger 30 A3 zou in 2024 plaats hebben gevonden.
Kanon en munitie
De Skyranger verschiet de zogeheten AHEAD-munitie. De afkorting staat voor ‘Advanced Hit Efficiency and Destruction‘ (verbeterde trefferwerking en vernietiging). AHEAD-munitie is een programmeerbare munitie ontwikkeld door het Zwitserse bedrijf Oerlikon Contraves, dat nu deel uitmaakt van Rheinmetall. Vlak voordat het projectiel de loop verlaat, programmeert het systeem de ontstekingstijd op basis van de granaatsnelheid en de afstand tot het doel. Hierdoor explodeert de granaat op het optimale moment vlak voor het doel. Er komt een wolk van subprojectielen (kleine metaalballetjes of -staafjes) die het doel vernietigen of op zijn minst fors beschadigen. Een soort van hagelschot, maar dan uit een granaat. De munitie is ook bekend onder de naam ABM (Air Burst Munition) of KETF-munitie (Kinetic Energy / Time Fuze). Ieder 30 mm-projectiel heeft 162 subprojectielen, elk met een gewicht van 1,24 gram, en een springlading van 0,5 gram.
Door de programmeerbaarheid en de grote hoeveelheid subprojectielen is AHEAD-munitie zeer effectief tegen diverse doelen. Door de explosie van de granaat op het optimale moment vergroot het de kans op een treffer aanzienlijk.
De AHEAD-munitie is in voorkomend geval ook prima tegen gronddoelen in te zetten.
In gebruik bij de NAVO in Europa
Verschillende landen hebben nu de Skyranger 30 aangeschaft:
- Oostenrijk koopt 36 Skyranger 30 op het Pandur EVO 6×6 onderstel met een optie op nog eens 9 stuks. Voorzien van het Mistral raketsysteem. Levering vanaf 2026.
- Denemarken koopt 16 Skyranger 30 op het Mowag Piranha V 8×8 onderstel. Levering vanaf 2026 en tot en met 2028.
- Duitsland koopt 19 Skyranger 30 op het Boxer onderstel met een optie op nog eens 30 stuks. Voorzien van het Stinger raketsysteem.
In Nederland
Op 29 januari 2025 maakte Nederland bekend dat er 22 Skyranger 30 aangeschaft worden met levering vanaf eind 2028. Op 12 december 2025 is het contract met Rheinmetall hiervoor ondertekend. De Skyrangers worden ingedeeld bij het DGLC, het Defensie Grondgebonden Luchtverdedigingscommando. Zie het artikel: