Opening nieuwe gevechtsbaan op de Harskamp

Vraag een oud-dienstplichtige of beroepsmilitair naar de gevechtsbaan op het Infanterie Schietkamp (ISK), en hij herinnert zich direct de intensieve training. Met een wapen in de hand tijgerden militairen door het zand en onder prikkeldraad, terwijl realistische oorlogsgeluiden klonken. Kanonnen, helikopter- en straaljagergeluiden uit de luidsprekers, ratelende mitrailleurs en nagebootste explosies maakten het gevecht zo realistisch mogelijk. Sinds de jaren vijftig hebben tienduizenden militairen hier hun vuurdoop gehad.

Vernieuwing

Tien jaar geleden sloot Defensie de baan vanwege afgekeurde munitie. Daarna raakte het terrein in verval: loopgraven stortten in, houten hindernissen verrotten en de natuur nam het terrein over. Alleen een grondige renovatie kon de baan redden.

Na jaren van strijden om vergunningen en regels, ontwerpen en bouwen is de gevechtsbaan vanaf vandaag weer in gebruik. De zes originele hindernissen zijn herbouwd, de loopgraven kregen nieuwe betonnen wanden en de draadhindernissen zijn aangepast aan de moderne uitrusting van militairen. Bij de herbouw stond respect voor de natuur centraal: lokale flora en fauna worden met de nieuwe baan zoveel mogelijk ontzien.

Fysiek en mentaal trainen

Op de gevechtsbaan trainen militairen onder realistische en intensieve omstandigheden om zowel fysiek als mentaal sterker te worden. “De gevechtsbaan vormt onze militairen niet alleen fysiek, maar vooral ook mentaal,” aldus luitenant-generaal Jan Swillens, Commandant Landstrijdkrachten. “Het leert hen omgaan met stress, snel en doeltreffend handelen, vertrouwen op zichzelf en hun team, en doorzetten als het er echt om gaat.”

Volgens kenners benadert de training op de gevechtsbaan het meest de realiteit van echte gevechten. Of zoals staatssecretaris Gijs Tuinman het verwoordde: “Je moet militairen de chaos van het gevecht laten meemaken voordat je ze uitzendt. Dit is het minste wat wij als overheid kunnen doen.”

Historische grond

De oorsprong van het Infanterie Schietkamp gaat terug tot 1898, toen een stuk Veluwse heide werd ingericht als tijdelijk schietkamp. In de loop der jaren groeide het uit tot een volwaardige legerplaats. Na de Tweede Wereldoorlog werd het terrein verder uitgebreid met schietbanen en het oefendorp Oostdorp voor stedelijke gevechtstraining.

Sinds 2012 maakt het ISK deel uit van de Schiet Training School, onderdeel van het Opleidings- en Trainingscentrum Manoeuvre (OTCMan), dat valt onder het Opleidings- en Trainingscommando (OTCO) van de Landmacht.

Impressie van de nieuwe gevechtsbaan

Aan het begin van de dag kwam de grondmist mooi opzetten.

De militairen laten zien hoe goed zij drie sporen trekken in het zand. Al snel ontneemt de rook van de knalpotten het zicht. Uit de luidsprekers klinkt regelmatig de opdracht “Laag blijven” terwijl de kogels op anderhalve meter over het terrein vliegen. Vanuit de wachttoren houden de instructeurs iedereen scherp in de gaten.

En dan is het de beurt voor een tweede groep. De loop van het machinegeweer wordt heet en rook dwarrelt van de loop omhoog. “Laag blijven” krijgt opnieuw iemand vanuit de luidsprekers te horen.

De beloofde chaos van het gevecht hebben de deelnemers alvast in een veilige omgeving een keer meegemaakt. Ondertussen, aan het einde van de openingsceremonie, heeft iemand muziek aangezet op de luidsprekers. Nena met het nummer 99 Luftballons. In 1983 opgenomen op deze gevechtsbaan…