Martin BosNieuws van Defensie en industrie

Het autonome militaire voertuig is werkelijkheid

Onbemande voertuigen kennen we eigenlijk allemaal. Ze zijn bekend onder de afkorting UGV’s, wat staat voor Unmanned Ground Vehicles. De nieuwste versie is de iUGV, een intelligent voertuig dat geheel zelfstandig kan rijden. Rheinmetall heeft het voertuig nu onder de naam Ermine verkoopgereed.

120 jaar onbemande voertuigen

De UGV’s zijn niet nieuw. Al in 1904 ontwikkelde de Spaanse ingenieur Leonardo Torres Quevedo een op radio gebaseerd controlesysteem dat hij Telekino noemde. Hij koos ervoor om een eerste test uit te voeren in de vorm van een driewielig landvoertuig, dat een effectief bereik had van 20 tot 30 meter. Het eerste voorbeeld van een onbemand grondvoertuig was er. Natuurlijk duurde het niet lang voordat er onbemande voertuigen in de oorlog ingezet werden. De eerste prototypes waren de ‘elektrische landtorpedo’s’ (torpille terrestre électrique) van Aubriot-Gabet uit 1915 en Le Crocodile van Schneider-Creusot.

In de Tweede Wereldoorlog gingen de ontwikkelingen kleinschalig verder. De techniek was duur en te ingewikkeld om in de strijd in te zetten. Het meest bekende op afstand bediende wapen was de Duitse Goliath. Het voertuigje was een op afstand (met een draad) bedienbare mijn. Tussen de Tweede Wereldoorlog en nu kwam de vooruitgang in een stroomversnelling. In 1983 was er het eerste autonome voertuig, een voertuig dat zelf kon rijden. Een enorm voertuig vanwege de omvang van de elektronica.

Het eerste onbemande voertuig in de Nederlandse krijgsmacht was, voor zover ik weet, de Mooncat (zoals te zien is in de foto (montage) boven het artikel). In de jaren ’90 trok dit voertuig (navigerend met GPS) de doelen over het schietterrein Vlieghors bij Vlieland.

En dan naar het heden: veel mensen kennen de robothond Spot en Defensie gebruikt de Milrem TheMIS of de tweewieler van Ascento om kennis op te doen van (bewapende) onbemande systemen.

Op de foto’s: de Duitse Goliath-mijn, Dragon Runner van de EOD, Boston Dynamics Spot, Milrem THeMIS en Ascento

Waarom autonome systemen?

De oorlog in Oekraïne laat opnieuw zien hoe gevaarlijk het front kan zijn. Onbemande vliegtuigjes en drones brengen iedere beweging in kaart en sturen direct artillerie aan. Of andere drones voeren aanvallen uit op alles dat beweegt. Traditioneel vervoer om de militairen aan het front te bevoorraden of gewonden af te voeren is dus heel gevaarlijk. De kans op gewonden of dodelijke slachtoffers is groot.

Kleinere onbemande systemen zouden hiervoor dus een oplossing kunnen bieden. En waar vliegende onbemande systemen weinig last hebben van obstakels, zijn die er voor een voertuig wel. Denk dan aan sporen van het verkeer in de grond, kuilen door granaatinslagen en allerlei obstakels op de route. Een bestuurder op afstand kan hier zeer lastig op anticiperen. Zelfsturende voertuigen kunnen dit veel gemakkelijker doen!

Nationaal technologieproject iUGV

In 2023 startte een ambitieus project om een volledig autonoom militair voertuig te ontwikkelen. Het doel was helder: “in Nederland kennis vergaren over UGV’s die autonoom opereren, mens-machine samenwerking én technologie ontwikkelen en dit delen met Defensie.” Vier Nederlandse bedrijven hebben hun expertise gebundeld in een consortium, waarbij elk zijn eigen specialisme inbrengt. De vier bedrijven zijn:

Van quad naar intelligent voertuig

Als voertuig is gekozen voor quad van REEQ, voor het project overgenomen van Rheinmetall. Het stuur en de bediening zijn eraf gehaald. Extra elektronica en elektromotoren zorgen ervoor dat er gereden en gestuurd kan worden. Op de plaats van het stuur staat de sensortoren die ontwikkeld is door Demcon, samen met de navigatie-software en het bedieningspaneel. S[&]T verzorgt de routeplanning en kaartverwerking. TNO ontwikkelde een camerasysteem voor advanced situational awareness waarmee de omgeving rond het voertuig in kaart gebracht kan worden.

Hoe het werkt

De routeplanning is geavanceerd: de bediener hoeft enkel enkele routepunten en het einddoel aan te geven. De routeplanner bepaald de optimale route op basis van beschikbare kaartinformatie en geeft die door aan de iUGV.

Tijdens het rijden brengen sensoren continu de omgeving in kaart. Een LIDAR-systeem gebruikt laserstralen om een 360-graden beeld van de omgeving te creëren en twee camera’s onderzoeken van dichtbij de weg. Door de gegevens te combineren met de computer weet de iUGV precies waar hij is en hoe hij moet sturen.

Hoewel GPS beschikbaar is, kan het systeem ook navigeren zonder GPS en met behulp van de eigen sensoren. Een essentiële eigenschap in oorlogssituaties, waarin GPS-signalen onbetrouwbaar of verstoord kunnen zijn.

Veelbelovende resultaat

Veel details van het project blijven geheim. Logisch, omdat het gaat om de allernieuwste technologieën. Het resultaat van dit project is veelbelovend: de iUGV kan zelfstandig zijn missies uitvoeren. Begin 2025 werd duidelijk dat het concept daadwerkelijk functioneert.

Toekomstperspectief

De ontwikkeling van de iUGV markeert een belangrijke stap. Waar onbemande voertuigen begonnen als simpele radiografisch bestuurde systemen, zien we nu een intelligent voertuig dat zelfstandig kan navigeren. Het samenwerkingsproject rond de Ermine heeft aangetoond dat autonome systemen betrouwbaar kunnen functioneren. Het bewijst bovendien dat de Nederlandse industrie een vooraanstaande rol kan spelen in deze soort ontwikkelingen.

Met de levering volgend jaar van 20 bemande en onbemande Ermine-voertuigen aan Oekraïne blijkt in ieder geval dat de behoefte voor dit soort voertuigen groot is. Een mooi succes voor de Nederlandse industrie!