Gronddreiging

Voor de oefening TAC EW oefent het Defensie Helikopter Commando (DHC) de verschillende tactische onderdelen van ‘Electronic Warfare’. Soms met een minder gebruikelijke gronddreiging.

Tactisch laagvliegen

Tijdens het vliegen in een oorlogssituatie wil je als helikoptervlieger niet neergehaald worden. Daarom wordt bij dreiging vaak in het donker gevlogen. Minder kans op vijandelijk vuur is altijd fijn.

Dummy-tank
Dummy tank (Tank-in-a-bag (TIAB) T-80 van ATS Targets)
Bron: Koninklijke Luchtmacht

Dat vliegen in het donker (tactisch laagvliegen) moet je uiteraard oefenen. Vaak doet men dat in het buitenland maar vanwege Corona vinden veel van de oefeningen nu plaats in Nederland. De crew oefent het vliegen met nachtzichtapparatuur en op de boordcomputers. Navigeren, oriënteren en communiceren zijn de standaard onderdelen van de training.

De moderne luchtafweersystemen, van manpads tot complete wapensystemen, gebruiken vaak een vorm van elektronica. Verschillende vormen van radar worden gebruikt om doelen op te sporen, om wapensystemen op het doel te richten of om raketten naar het doel te geleiden.

Elektronische Oorlogsvoering

Flycatcher en Apache
Flycatcher en Apache
Bron: Koninklijke Luchtmacht

In de oefening TAC EW (Tactical Electronic Warfare, Tactische Elektronische Oorlogsvoering) leren heli-bemanningen om te gaan met de verschillende vormen van radar-dreiging. De AH-64 Apache-vliegers trainen in het detecteren en uitschakelen van de radar. De helikopterbemanningen van de Cougar trainen om samen met eenheden van de landmacht missies uit te voeren terwijl ze juist uit het zicht blijven van de radar.

Op verschillende plaatsen zijn er tijdens de oefening systemen neergezet die de gronddreiging verzorgen. Je kunt dan denken aan het vertrouwde Flycatcher-radarsysteem. Of aan een dummy-tank waarbij met elektronica een signaal verstuurd wordt. De dummy-tank is modern. De Flycatcher wordt nog als testsysteem gebruikt door de NLR. En dan zijn er nog twee andere unieke stukken voor de gronddreiging.

Pruttel

Tussen 1977 en 2006 had Nederland de Leopard 1 PRTL. De Pantser Rups Tegen Luchtdoelen waarbij je PRTL uitspreekt als Pruttel. Het is een specifiek ontworpen luchtdoelgeschut op het onderstel van een Leopard 1 tank. De Pruttel heeft twee verschillende radarsystemen: een rondzoekradar en een doelaanwijsradar. De eerste draait achterop hoog boven de toren. De tweede radar is tussen de twee kanonnen gemonteerd.
Twee radars op een oud (en nog steeds zeer effectief) platform. Waardevol voor trainen in TAC EW.

Stichting Mobiele Artillerie

Logo Stichting Mobiele Artillerie

De Stichting Mobiele Artillerie (SMA) is gespecialiseerd in het bewaren, conserveren en restaureren van militair erfgoed. Van oorsprong materieel van het Korps Rijdende Artillerie van de Koninklijke Landmacht. In de loods naast het Nationaal Militair Museum onderhoudt men ook ander materieel. Soms wordt het gebruikt bij een groot evenement van het NMM, met wie men nauw samenwerkt. Andere keren maakt Defensie graag gebruik van hun specifieke expertise (en tomeloze enthousiasme). Bijvoorbeeld bij TAC EW.

Ermelose Heide

Op het Oefenterrein Ermelose Heide vinden we de Pruttel van het NMM bemand door vrijwilligers van de SMA. Een Cheetah palua (pantserluchtafweer) in zijn natuurlijke omgeving.

Koud

Naast zijn radarsignatuur valt de PRTL natuurlijk op door het warmtebeeld. Om de systemen te kunnen laten werken staat de motor aan. Heerlijk gebrom op de heide, dat wel. De kenmerkende Leopard-uitlaten blazen hun hete gassen over de koude heide.

Als verrassing voor de helikopters heeft de SMA een “koud” stuk luchtdoelartillerie meegenomen. Een handbediend stuk in de vorm van een Bofors 40L70. Ruwweg uit de tijd van de PRTL en in staat zelfstandig vuur uit te brengen. De 40 millimeter granaten zijn in staat je dag goed te verpesten. En omdat hij zonder enige vorm van motoren en elektronica werkt, is het stuk niet op de warmtebeeld-apparatuur of met ‘radar warning receivers‘ waar te nemen.
Deze 40L70 zit strak in de verf en alles doet het. Alleen munitie is niet bij de hand. En dat is voor sommige vliegers maar goed ook.